Тамдиди шартномаи иҷораи манзил ба тариқи хаттӣ: созишнома ва нигоҳдорӣ

Вақте муҳлати иҷора ба анҷом мерасад, донистани он ки амалан чӣ гуна шартномаи иҷора тамдид кардан навишта мешавад, барои ҳар як соҳибмулк муҳим аст. Такя ба гуфтугӯи даҳонӣ метавонад дар оянда нофаҳмиҳо ба миён орад. Агар хоҳед муҳлати навро муқаррар кунед ё ягон шарти дигарро иваз кунед, ҳатман як варақи созишномаи иловагиро бо имзои ҳарду тараф тартиб диҳед. Тибқи талаботи Кодекси манзил, бе огоҳии пешакӣ ва ҳуҷҷати хаттӣ, шартнома ба таври худкор бо шартҳои кӯҳна тамдид мешавад. Ба ҷои аз сифр навиштани шартномаи нав, тартиб додани созишномаи иловагӣ вақтро сарфа мекунад.

Ин ҳуҷҷат тамоми тағйиротро қонунӣ гардонида, парвандаи шуморо дар ҳолати бенуқсон нигоҳ медорад. Омода кардани ин замима ба шумо имкон медиҳад, ки назорати раванди иҷораро дар дасти худ нигоҳ доред. Дар ин мақола мо қадам ба қадам тартиби таҳияи созишнома ва нигоҳдории онро муҳокима мекунем, то шумо битавонед ҳуҷҷатгузориро дуруст ва бе хатогиҳои ҳуқуқӣ анҷом диҳед.

Эзоҳ: IziRento барнома барои кори амалиётӣ аст, машварати ҳуқуқӣ нест. Қоидаҳои маҳаллии иҷора фарқ мекунанд; қарорҳои ҳатмиро аз мутахассиси соҳибихтисос аниқ кунед.

Шартномаи иҷора тамдид кардан навишта: оқибатҳои тамдиди худкор ва меъёрҳои қонунгузорӣ

Иҷорагир пас аз ба охир расидани муҳлат барои идомаи истиқомат дар манзил ҳуқуқи афзалиятнок дорад. Тибқи моддаи 126 Кодекси манзили Ҷумҳурии Тоҷикистон, соҳибмулк вазифадор аст на дертар аз як моҳ қабл аз анҷоми давраи иҷора, пешниҳоди худро оид ба тамдид ё қатъи шартнома ба иҷорагир расонад. Бе риояи ин талаботи қонунгузорӣ, шартнома ба таври худкор бо ҳамон шартҳои пешина тамдид мегардад.

Набудани огоҳиномаи расмӣ боис мегардад, ки тибқи қисми 2 моддаи 126 ҳамин кодекс, муҳлати иҷора ба ҳамон давраи пешина дароз карда шавад. Ин ҳолат бе розигии хаттии тарафи дигар имкони тағйир додани қоидаҳои қаблан мувофиқашударо аз байн мебарад ва иҷорадеҳро дар ҳолати ногувор мегузорад. Саривақт огоҳ кардан ва дар коғаз мустаҳкам намудани он ниҳоят муҳим аст.

Ҳамзамон, тибқи моддаи 629 Кодекси граждании Ҷумҳурии Тоҷикистон, шартномаҳо ба муҳлати муайян баста мешаванд. Агар дар ҳуҷҷат муҳлати дақиқ нишон дода нашавад, он хусусияти номуайян пайдо мекунад. Барои ҳамин, сабти давраи нави иҷора дар рӯи коғаз бо зикри санаҳои аниқи оғоз ва анҷом як амали ҳатмӣ ба шумор меравад.

Афзалияти созишномаи иловагӣ нисбат ба таҳияи ҳуҷҷати нав

Бисёр соҳибмулкон гумон мекунанд, ки идомаи иҷора навиштани шартномаи навро аз сифр, бо тамоми бандҳои гуногун ва тафсилоти дароз талаб мекунад. Аммо омода кардани ин қадар матни такрорӣ вақтгир буда, эҳтимоли хатогиро ҳангоми нусхабардорӣ зиёд мекунад. Бо истифода аз як варақаи созишномаи иловагӣ шумо метавонед ин равандро зуд ва пурра қонунӣ ҳал кунед.

Дар ин ҳуҷҷат танҳо маълумоти асосиро нависед: рақаму санаи шартномаи ибтидоӣ ва давраи нави иҷора. Агар ягон шарти дигар дигар шавад, танҳо ҳамин бандро иваз кунед. Дар охир ҳатман ҷумлаи «қисми боқимондаи бандҳои шартномаи асосӣ бетағйир мемонанд»-ро илова кунед. Ин усули содда эътибори ҳуқуқии қоидаҳои пешинаро нигоҳ медорад ва зарурати тасдиқи дубораи онҳоро аз байн мебарад.

Чӣ гуна матни созишномаи иловагиро тартиб додан лозим аст

Барои он ки ҳуҷҷати нав қувваи ҳуқуқӣ пайдо кунад, он бояд сохтори муайянро риоя намояд. Пеш аз ҳама, дар сарлавҳаи варақ номи ҳуҷҷатро аниқ нависед, масалан, «Созишномаи иловагӣ ба шартномаи иҷораи манзил». Дар ҳамин ҷо рақам ва санаи баста шудани шартномаи асосиро ҳатман қайд кунед, то маълум бошад, ки ин замима ба кадом парванда тааллуқ дорад.

Тибқи талаботи расмии Кодекси манзил, ҳарду тараф бояд дар ҳуҷҷат аниқ муайян карда шаванд. Ному насаби иҷорадеҳ ва иҷорагирро ба мисли шартномаи аввала сабт кунед. Баъдан, ҷумлаи соддаеро ба мисли «Муҳлати шартнома аз санаи [Х] то санаи [Y] тамдид карда шуд» дохил кунед. Агар шумо инчунин огоҳиномаи пешакиро тибқи моддаи 126 Кодекси манзил як моҳ қабл равон карда бошед, ин қадам тамоми раванди қонуниро пурра мекунад.

Муҳим аст, ки матн бо забони содда ва фаҳмо навишта шавад, бе истифодаи ибораҳои мураккаби ҳуқуқӣ. Ҳамаи тағйиротҳо бояд ба таври равшан баён шаванд. Дар охири матн як ҷумлаи муҳофизатӣ нависед: «Тамоми бандҳои дигари шартномаи асосӣ эътибори худро нигоҳ медоранд». Боварӣ ҳосил кунед, ки пеш аз имзо, ҳарду тараф ба ҳамаи бандҳои нав пурра розӣ ҳастанд ва сипас бо қалам имзо мегузоранд.

Тартиби нигоҳдории нусхаи аслӣ дар парванда ва бақайдгирӣ

Пас аз ба мувофиқа расидан ва омода кардани матн, қадами муҳим дуруст нигоҳ доштани ҳуҷҷат мебошад. Вақте созишнома дар ду нусха чоп ва имзо шуд, як нусхаи аслӣ бояд дар папкаи коғазии соҳибмулк, бевосита дар паҳлӯи шартномаи ибтидоӣ ва санади қабулу супориши манзил ҷойгир карда шавад. Нусхаи дуюм ба ба иҷорагир дода мешавад.

Барои ба расмият даровардани дигаргуниҳо, мувофиқи дастурҳои Кумитаи андоз, метавонед аз барномаи электронии «Андози ман» истифода баред. Ин барнома барои сабти амалиётҳои амволи ғайриманқул пешбинӣ шудааст. Ба қисмати воридсозии тағйирот гузашта, маълумоти навро, ба мисли санаи нави ба охир расидани иҷора, сабт кунед.

Бор кардани нусхаи электронии созишномаи имзошуда ба системаи давлатӣ кафолат медиҳад, ки раванд шаффоф анҷом ёфтааст. Ёдрас мекунем, ки фазои кории IziRento танҳо барои ҷамъоварӣ ва нигоҳдории бехатари файлҳои электронии шумо таҳия шудааст. Он вазифаи мақомоти давлатиро иҷро намекунад ва ҳуҷҷатҳоро ба таври нотариалӣ тасдиқ намекунад. Мақсади он муттаҳид сохтани нусхаҳои электронӣ дар як макон аст.