Көшу күні есептегіш көрсеткіші мен коммуналдық қарызды қалай тіркеу керек

Кілт берілді, есептегіш көрсеткіші жазылмады, алдыңғы коммуналдық қарыз тексерілмеді — кейінгі түбіртекте «кім төлейді» деген дау шығады. Кілт күнінде электр, су, газ (+жылу болса) көрсеткішін фотомен тіркеңіз, түбіртекпен салыстырыңыз, қарызды жабыңыз немесе жазыңыз, шартта төлемді бөліңіз және бастапқы сандарды қабылдау-тапсыру актісіне енгізіңіз.

Жиі кездесетін қате — кілтті беріп, «көрсеткішті кейін жазамыз» деп қалдыру. Іс жүзінде келесі айдың шоты бұрынғы тұтынуды жаңа жалға алушының есебіне жатқызуы мүмкін. Krisha.kz үлгілік шартында жалға беруші актке қол қоймас бұрын коммуналдық және басқа қызметтер бойынша қарызды жабуға міндетті деп жазылған; коммуналдық төлемдер жалдау ақысына кірмейді.

Ескерту: IziRento — операциялық жұмысқа арналған бағдарлама, заң кеңесі емес. Жергілікті жалдау ережелері әртүрлі; міндетті шешімдерді білікті маманнан нақтылаңыз.

Неге жазылмаған көрсеткіш пен жабылмаған қарыз кейінгі түбіртек дауына айналады?

Бастапқы көрсеткіш құжатта жоқ болса, тұтынуды кімнен есептеу керегі дауға шығады. Жалға алушы кіруіне дейін бәрі төленген деп есептейді, сіз кілт күніндегі нөлден есептейсіз — дәлел тек фото мен акт жолы. Youth.kz кіру күніндегі көрсеткішті тіркеп, осы күнге дейінгі қарызды шартта нақтылауды ұсынады.

Алдыңғы қарыз жабылмаса, қызметтің өшірілу қаупі жалға алушыға да жетеді — ол сіздің ескі шотыңызды көрмейді. Мысалы, қысқы айлардың түбіртектерін сұрамай, «қарыз жоқ» деп сену практикада жиі дау тудырады. Дауды азайту үшін кілт бермес бұрын жеке шот пен түбіртектерді тексеріңіз.

Кілт күнінде әр есептегішті қалай түсіру керек?

Есептегіш — тұтынуды өлшейтін құрал (электр, суық/ыстық су, газ, кейде жылу). Кілт берілетін күні пәтерде әр құралдың нөмірін, ағымдағы көрсеткішін жазып, бетін анық фотоға түсіріңіз. Кейін еске түсіріп жазуға болмайды — бұл сенімсіз негіз. Krisha.kz барлық есептегіш көрсеткішін түсіріп тіркеуді және сандардың түбіртекпен сәйкес келуін ұсынады.

Іс жүзінде жиі ұмытылатын нәрселер: екі су есептегіші (суық және ыстық), газ клапанының артындағы көрсеткіш, жылу есептегіші бар үйдегі жылу құралы. Фотода нөмір мен цифрлар бір кадрда көрінуі керек — бұлыңғыр немесе бұрыштан түсірілген сурет дауда әлсіз дәлел.

Көрсеткішті КСК/ОСИ және жеткізуші түбіртектерімен қалай салыстыру керек?

КСК немесе ОСИ — үйді күтіп-ұстау мен ортақ төлемдерді жинайтын құрылым; жеткізушілер — электр, су, газ, жылу бойынша бөлек шоттар. Бір түбіртек жеткіліксіз: Homsters КСК түбіртегі мен жеткізуші шоттарын ажыратуды еске салады. Соңғы бірнеше айдың түбіртектерін алыңыз — бір айлық нөл түбіртек қарызды жасыруы мүмкін.

Тағы бір қате — тек КСК түбіртегіне қарап, электр немесе газ жеке шотын ашпау. Көрсеткіштер түбіртектегі сандармен сәйкес келмесе, айырманы актке немесе қол қойылған жазбаға қосыңыз. Екі су есептегіші болса, қосындысын ескеріңіз — бір құралды ғана жазу кейінгі дауды тудырады.

Алдыңғы қарызды актке дейін қалай жабу немесе жазу керек?

Жеке шот нөмірі бойынша интернет-банкингте немесе жеткізушіде қарыздың жоқтығын тексеріңіз. Baribar.kz бірнеше айдың (оның ішінде қысқы) түбіртектерін сұрауды ұсынады — қарыз себебінен қызмет өшірілуі мүмкін. Қарыз болса, актке қол қоймас бұрын өз есебіңізден жабыңыз немесе кім жабатынын шартта анық жазыңыз.

Krisha.kz үлгілік жалдау шартында жалға беруші қабылдау-тапсыру актісіне қол қоймас бұрын коммуналдық және басқа қызметтер бойынша барлық қарызды жабуға міндетті деп көрсетілген. Бұл үлгі — заң мәтіні емес, бірақ нарықтағы күтуді көрсетеді: алдыңғы қарыз жалға алушыға өтпеуі керек.

Шартта тұтынуды мүлік салығы мен КСК төлемдерінен қалай бөлу керек?

Жалдау шартында коммуналдық қызметтерді кім төлейтіні нақты болуы керек. Baribar.kz электр, су, жылу, интернет сияқты төлемдерді кім жабатынын шартта белгілеуді және актке бастапқы көрсеткіштерді жазуды ұсынады; ҚР Азаматтық кодексінің 601-бабы жазбаша нысанды еске салады. BAQ.kz да шартта «коммуналканы кім төлейді» деп ашық жазуды ұсынады.

Практикада жалға алушы әдетте тұтынған электр, су, газ, жылу, қоқыс, интернетті төлейді. Мүлік салығы мен мақсатты КСК/ОСИ жарналарын шартта бөлек қалдырыңыз — «бәрі коммуналдық» деп бір сөйлемге сыйғызу кейінгі дауды тудырады. Нақты тариф пен теңге сомасын осында көрсетпейміз: өз түбіртектеріңіздегі сандарды пайдаланыңыз.

Бастапқы көрсеткішті қабылдау-тапсыру актісіне қалай енгізу керек?

Қабылдау-тапсыру актісі — кілт күнінде екі тарап қол қоятын құжат: пәтердің берілген сәті мен бастапқы есептегіш көрсеткіштерін тіркейді. Homsters тапсыру актісінде тұрғын үй жағдайымен қатар есептегіш көрсеткіштерін көрсетуге болатынын жазады. Актке есептегіш жолдары мен қарызды жазыңыз; бүкіл жиһаз тізімін осы жерде ашпаңыз.

Әр есептегіш үшін түрін, нөмірін, бастапқы көрсеткішін және күнін жазыңыз. Екі тарап қол қойсын. Фото мен түбіртек көшірмесін актпен бірге сақтаңыз. Кілт берілгенше су, электр, газ (+жылу болса) көрсеткіші фотомен жазылып, түбіртекпен салыстырылып, алдыңғы қарыз жабылып немесе жазылып, шартта төлем бөлініп, бастапқы сандар актте тұрса — файл дайын.

Тексеріңіз: актте әр есептегіш жолы бар ма; қарыз жабық немесе кім жабатыны жазылған ба; шартта тұтыну мен мүлік/КСК бөлек пе. Сонда сізде кейінгі түбіртек дауын азайтатын бір күндік файл болады. IziRento осы файлды (акт, фото, түбіртек) бір қалтада сақтауға көмектеседі; КСК немесе жеткізушіге тіркемейді және шартты «заңды» етпейді.

Фотолар ғана, акт жолы жоқ болса, дау әлі ашық қалады — сурет акт жолының орнын баспайды.